2 juni 2022 · Cees van Westrenen
Strategische tafel Groeipact Common Ground over kosten van implementatie
Presentaties
Volgens Sven Blom (KBenP Digitale Overheid), is als adviseur betrokken bij vele gemeenten en constateert dat de businesscase van Common Ground afwezig is of op zijn minst te dun. Misschien rekenen we ons rijk en denken we veel te besparen. Maar het kan ook zijn dat we te weinig investeren. We zitten nu in de situatie dat overheid en markt op elkaar wachten. En meer investeren is hard nodig om de transitieperiode van een Common Ground informatievoorziening voor gemeenten te verkorten.
Mathieu Rutten (CIO gemeente ’s-Hertogenbosch) is het daarmee eens. Common Ground is de hype voorbij, we moeten het nu serieus aanpakken. Uiteindelijk betalen gemeenten zelf de kosten, ook als deze via leveranciers verrekend worden. Mathieu benadrukt vooral dat gemeenten verschil moeten maken in perspectieven om te investeren. Gaat het om regulier onderhoud, of om innovatie? Dit verschil vraagt om een eigen aanpak. Volgens hem is de businesscase voor innovatie eenvoudiger te maken dan voor regulier onderhoud. En het is vooral een taak van de grotere gemeenten daarin samen te werken, ook met de markt. Dit vraagstuk moet opgelost worden.
Bijzondere aandacht vraagt het investeren in standaarden. Was dit eerst vooral papier, nu gaat het om werkende software, die we moeten onderhouden en doorontwikkelen. Dat kan alleen als gemeenten daarin goed samenwerken en de markt aansturen.
André Plat van het kenniscentrum Markt en Overheid van VNG is producteigenaar van de GIBIT en hij denkt dat het onderscheid tussen updates en upgrades kan helpen om productvernieuwing te realiseren en de kosten ervan goed te verrekenen. Gemeenten betalen hun leverancier nu 20% vergoeding van de totale investering voor onderhoud en verwachten dat leveranciers deze gebruiken om hun producten actueel te houden (update). Daar hoort bij dat je zorgt dat deze blijven voldoen aan industriestandaards als API. Zonder extra kosten. Er is al voor betaald.
Als leveranciers aan nieuwe eisen moeten voldoen als “bevragen gegevens in bronregistraties”, moeten zij transparant zijn over de kosten en zullen we met een gezamenlijke inspanning moeten beoordelen of voor deze innovatie een additionele financiering nodig is en wie deze financiert (upgrade).
Discussie
In de discussie gaat het vooral om de financiering van de investeringen voor Common Ground. Kan dat uit de 20% die gemeenten betalen voor beheer? Is dat voldoende?
De marktpartijen wijzen op de noodzaak om niet alleen nieuwe applicaties te ontwikkelen, maar ook de technische ondergrond ingrijpend te veranderen. Dat is veel meer dan regulier onderhoud. En daar zouden gemeentenen samen met de markt een businesscase voor kunnen maken.
Bij de implementatie kan worden samengewerkt: van de leveranciers vraagt het een duidelijke migratiestrategie, van gemeenten slim aanbesteden met kortlopende, flexibele contracten en van VNG een rol om dit proces te faciliteren.
De conclusie is dat we elkaar in dit proces hard nodig hebben en dat we als partners moeten samenwerken om de gewenste vernieuwing te realiseren.
Afspraken
Afgesproken wordt de discussie op deze basis voort te zetten en te kijken welke stappen in gezamenlijkheid (gemeenten en marktpartijen) te zetten zijn. Elementen in dit vervolgoverleg zijn:
- het delen van kennis;
- samenwerking voor het ontwikkelen van oplossingen voor belangrijke, actuele thema’s (maatschappelijke opgaven gemeenten);
- veranderingen in bestaande verdienmodellen en hoe deze op te lossen;
- het bedenken van een passende migratiestrategie naar een gemeenschappelijk platform om databronnen te integreren;
- het organiseren van de bestuurlijke afspraken over het uitfaseren van oude standaarden en de periode die nodig is om naar de nieuwe standaarden te migreren;
- daarbij een concreet tijdpad bepalen, inclusief de tussenstappen die hiervoor nodig zijn;
- met aandacht voor het afmaken of integreren van bestaande initiatieven;
- en het inzichtelijk maken van de kosten voor migratie, zodat gemeenten de vereiste budgetten kunnen reserveren.